Ceviz

Ceviz (Juglans regia L.), botanikte Dicotiledoneae sınıfı Juglandales takımı, Juglandaceae familyası ve Juglans cinsinde yer alır. Juglans cinsi içerisinde günümüzde özellikleri belirlenen 18 türden en önemlisi ve üstün meyve kalitesi ile ceviz denildiğinde ilk akla gelen, “Anadolu cevizi”, “İran cevizi” ve “İngiliz cevizi” olarak da adlandırılan J. regia’ dır.

Yabani formdaki ceviz türleri dünyanın birçok yerinde yayılma alanı bulmuştur. Ancak, cevizin anavatanı, bazılarına göre İran’ın Ghilan bölgesi, bazılarına göre ise Çin’dir. Bunlara karşılık daha büyük bir çoğunluk ise cevizin anavatanı olarak çok daha geniş bir alanı göstermektedirler. Bunu savunan gruba göre ceviz Karpat dağlarından Türkiye, Irak, İran, Afganistan, Güney Rusya, Hindistan, Mançurya ve Kore’ ye kadar uzanan geniş bir bölgenin doğal bitkisidir.

Kökeni itibariyle dünyada büyük bir doğal yayılma alanına sahip olan Anadolu cevizi (Juglans regia L.) çeşitli göçler ve ticaret kervanları vasıtasıyla doğal yayılma alanı dışına da götürülmüş olup, bugün tropik bölgeler dışında hemen hemen dünyanın her yerinde yetiştiriciliği yapılan bir meyve türü durumundadır. Yakın bir geçmişe kadar ceviz yetiştiriciliğinde söz sahibi olarak Türkiye gelmekte, bunu Yunanistan, İtalya, Fransa gibi ülkeler takip etmekteydi Fakat ceviz yetiştiriciliğine 1867′de cevizle başlayan ABD, bütün bu ülkeleri geride bırakarak ceviz yetiştiriciliğinde ve dış satımında en önemli ülke konumuna gelmiştir.

Meyvecilik kültürü oldukça eski tarihlere uzanan Anadolu, birçok meyve türünde olduğu gibi cevizin de anavatan bölgeleri arasında yer almıştır. Anadolu, günümüze kadar yapılan yetiştiricilik sonucunda, sayıları 4.5 milyonu aşan bir ceviz ağacı varlığına sahip olmuştur.

Her yöresi kıymetli ceviz tiplerine sahip olan ülkemizde bu zengin kaynağın başlıca iki önemli avantajı bulunmaktadır. Birincisi, sahip olduğu 5 milyondan fazla ağaçla elde edilen yaklaşık 120 bin tonluk ceviz üretimi, ülkemizi dünya sıralamasında üçüncü sıraya yerleştirmiştir. Fakat üretilen bu miktarın ancak %1- 2′sinin dış satıma gitmesi ve dolayısıyla ülkemizin dünya ceviz dış satım sıralamasında son sıralarda yer alması da olumsuz bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu durumun tek nedeni üretimimizin standart çeşitlerle değil de tamamen tohumdan yetişen ağaçlarla yapılması ve hiç bir kültürel uygulamanın yapılmamasıdır.

Tohumdan yetişen her bir ağacın farklı özelliklere sahip olması, dolayısıyla standartlara uygun miktarda ürünün temin edilememesi dış satımımızı zorlaştıran en önemli neden olarak ortaya çıkmaktadır. Anadolu’nun mevcut ceviz varlığının ikinci avantajı ise, çok geniş bir genetik varyasyona sahip olduğundan ıslah çalışmaları için zengin bir kaynak olmasıdır. Bu varyasyon ıslah çalışmalarının uygun yöntemlerle daha kısa bir zamanda başarıya ulaşmasına imkan vermektedir.

http://www.ban.com.tr/

Bordo Bulamacı

Bordo bulamacı: Göztaşı (Bakır Sülfat) ve Kirecin belli oranlarda su ile karıştırılarak kolayca hazırlanan ve uzun yıllardır meyve ağaçlarının çeşitli hastalıklardan korunması amacıyla kullanılan etkili bir tarım ilacıdır. Organik Tarım alanında kullanım onayı aldığından dolayı gerek organik tarım üreticileri ve gerekse organik tarım yapmayan üreticiler tarafından birçok bitki hastalıklarında koruyucu olarak kullanılmaktadır.
Bordo bulamacı ağaçlar üzerinde oluşan fungal ve bakteriyel hastalıkları önlemek için özellikle sonbaharda yaprakların büyük çoğunluğu yada tamamı döküldüğünde ve ilkbaharda gözler uyanmadan önce meyve ağaçlarına bordo bulamacı uygulandığında, çıkabilecek pek çok hastalığa karşı etkili ve ekonomik bir mücadele ilacı olmaktadır.
Bordo bulamacı ağaçların bakteriyel hastalıklara karşı korunması için hala olmazsa olmaz çözümlerden biridir.

Bordo Bulamacının Hazırlanışı
Sonbahar ve ilkbahar olmak üzere yılda iki kez kullanılmakta olan bordo bulamacı kullanıldığı zamana göre Göztaşı ve Kireç oranlarıda değişmekte olduğundan o oranlara göre de adlandırılmakta ve Sonbahar da % 2’lik ve ilkbaharda %1’lik bordo bulamacı uygulanmaktadır.
Bordo Bulamacı , ilkbaharda uygulanacak koruma amaçlı bordo bulamacı % 1 liktir.
%1’lik bordo bulamacı ölçüleri örnek alınarak diğer oranlarda da bordo bulamacı hazırlayabilirsiniz.
%1’lik Bordo Bulamacının Hazırlanışı (10 Litre ) için Gerekli Malzemeler:
· 100 gr göztaşı ve 100 gr sönmüş kireç
· 1 adet 20 Lt. plastik kova,
· İki adet ağaç karıştırma sopası .
100 gr sönmüş kireç bir plastik kovaya konur ve üzerine bir miktar su ilave edilir ve ağaç sopa ile karıştırılarak ayran kıvamına getirilir.
Aynı şekilde 100 gr göztaşı başka bir plastik kovaya konur ve üzerine iki litre su ilave edilerek tahta sopa ile karıştırılır. 10 Lt lik Pompaya bir miktar su konur. Bunun üzerine önce hazırlanan sönmüş kireçli su tankın süzgecinden geçirilerek boşaltılır. Daha sonra hazırlanan göztaşı eriyiği yine tank süzgecinden geçirilerek yavaş yavaş boşaltılırken bir yandan da devamlı karıştırılır. Böylece açık mavi renkli bir karışım meydana gelir.
İlaçlama pompasına su ilave edilerek 10 litreye tamamlanır. Böylece %1 lik 10 litre ,bordo bulamacı hazırlanmış olur.
Bulamacın bileşimini açıklayan geleneksel yöntemde bakır sülfat ağırlığı, sönmüş kireç ağırlığı ve su hacmi olarak bu sırayla verilmektedir. Bakır sülfat ağırlığının kullanılan su ağırlığına olan yüzde oranı bulamacın konstrasyonunu belirler. Bu nedenle tipik bir %1’lik Bordo bulamacının formülü 1:1:100 olur. Burada ilk yazılan “1” 1 kg bakır sülfat(penta hidrat)ı, ikinci yazılan “1” 1 kg sönmüş kireci ve 100 ise 100 litre (100 kg) suyu gösterir. Bakır sülfat %25 bakır içerdiğinden dolayı, %1’lik Bordo bulamacının bakır içeriği %0.25 olacaktır. Kullanılan kireç miktarı bakır sülfatdan daha düşük olabilir. Aslında 1 kg bakır sülfatta bulunan bütün bakırı çöktürmek için kimyasal saflıkta sadece 0.225 kg sönmüş kireç gerekir. Tescilli iyi kalite sönmüş kireç rahatlıkla kullanılsa da, depolama sırasındaki bozulmadan (havadan karbondioksit absorblamasından) dolayı, 2:1’den daha az bir oran nadiren kullanılır ki bu da 1:0.5:100 karışım oranına karşılık gelir.
Bordo Bulamacını mutlaka kontrol ediniz .
Usulüne göre hazırlanmış bordo bulamacının mavi renkte, nötr veya alkali olması arzu edilir. Tek başına göztaşı eriyiği yakıcıdır. Konulan kirecin yeterli gelip gelmediğini kontrol etmek için 3-5 cm boyunda, passız, parlak bir çivi hazırlanan bordo bulamacına batırılarak 4-5 dakika bekletilir ve sonra çıkarılır. Çivi üzerinde esmer, kırmızı bir leke meydana geldiyse biraz daha kireçli su ilavesi gereklidir. Şayet çivi olduğu gibi lekesiz çıkar ise ilaç iyi hazırlanmış ve kullanıma hazır demektir.

http:www.ban.com.tr

 

Cevizin Yakınındaki Bitkilere Zarar Verdiği Doğru Mudur?

Kimyasal adı Hidro Juglone olan madde: ceviz bitkisinin köklerinden, yapraklarından, gövdelerinden ve meyvelerinin yeşil yapraklarından salgıladığı renksiz ve zehirsiz ancak ceviz bitkisinin kendisiyle rekabet eden diğer bitkilerin gelişimini engelleyen bir maddedir.
Juglone domates, patates, böğürtlen,üzüm, leylak, krizantem,huş ve elma başta olmak üzere ceviz ağacına yakın olan bitkilerin gelişimini büyümesini engeller. Juglone cevizin güneş, su ve bitki besin maddesini rekabet halindeki bitkilere karşı kullandığı bir savunma mekanizmasıdır. Ceviz ağacının taç izdüşümü hattı boyunca bu madde etkisini hissettirmektedir. Juglone maddesi diğer canlılar göz önüne alındığında özellikle atlar açısından da zehirli olabilir.
Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http:www.ban.com.tr

Doku Kültürü ile Üretimin Avantajları

Doku kültürü ile üretimin avantajları:

1.Tohumla üretim de ilk nesilden itibaren kalitesi kaybolan ürünler doku kültürü ile üretim sayesinde aynı özellikleri taşıyan bitki üretimi gerçekleştirilir.

2.Tohumdan üretilmesi çok zor olan türlerde ya da çelikle üretilmesi mümkün olmayan veya zor olan türlerde bu metot kullanılarak kaliteli fideler fidanlar üretilmektedir

  1. Tohumla yada çelikle üretimle kıyaslanamayacak kadar çok sayıda bitki üretilir.
  2. Yeni bitkilerin büyümesi daha hızlı olur

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http:ban.com.tr

Cevizin Döllenme Biyolojisi

Çiçekleri güzel görünüşe, renge ve kokuya sahip olmayan ceviz de tozlanma arılarla değil rüzgarla gerçekleşmektedir. Rüzgarla tozlanma da çiçek tozu kaybı oldukça fazla olmaktadır, bu nedenle erkek çiçek püsküllerin de oldukça fazla polen vardır. Bunun için tüm çeşitler birbirini karşılıklı olarak tozlamaktadır. Ceviz yetiştiriciliğinin en büyük sorunu erkek ve dişi çiçeklerin olgunlaşmaları ayrı zamanlara denk gelir (dikogami). Bu ceviz yetiştiriciliğinin en büyük problemlerindendir.

Dikogami eğilimi genç yaşlarda daha fazladır. İklim erkek ve dişi çiçeklerinin açma sürecini etkiler ılık dönemlerde erkek püsküller, dişi çiçeklere göre erken olgunlaşmaktadır. bazı çeşitlerde erkek püsküller ilk açarken bazılarında ise dişi çiçekler ilk önce açar. Kıyı ve deniz iklimlerinde dişi çiçekler önce açma eğilimindeyken iç vadilerde ise erkek çiçekler önce açar.

Bir ceviz bahçesinden iyi bir verim almak istiyorsak mutlaka birbirini tozlayan 2 çeşit ile bahçemizi kurmalıyız.

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http://www.ban.com.tr

Ceviz Dikiminde Seçilmeyecek Yerler

Cevizler;

Sıkışmış topraklarda,

Çakıllı tabakalarda,

Su basan ve biriktiren yerlerde,

Pulluk tabanının yüzeye yakın olduğu yerlerde,

Dik yamaçlarda,

Sarp yamaçlara bitişik olan soğuk biriktiren dar vadilerde,

Soğuk çukuru oluşturan coğrafik alanlarda,

Gölgede kalan yerlerde,

Taban suyu yüksek olan yerlerde,

Zayıf drene edilmiş topraklar,

Ağır killi topraklarda,

Yetiştirilmez…

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http:www.ban.com.tr

ÜRETİCİYE DÜŞEN GÖREVLER

1) Ceviz bahçesi kuracağınız bölgenizi iyi tanıyın (iklimsel geçişleri)
2) Çevreniz de kurulmuş olan ceviz bahçeleri var ise sahipleri ile görüşün ve bahçe performansının ne olduğunu sorun
3) Değişik bahçelerde aynı ceviz fidanı seçilmesine rağmen ürün veriminin farklı olduğunu göreceksiniz bunların nedenlerini ileride değerlendirmek için not alın
4) Taban suyunun yüksek olduğu arazi (yer yüzünden yaklaşık 3-4 m derinlikte sürekli bulunan su) deniz ve göl kenarları bahçe için elverişli değildir.
5) Fidan tedarikini yapacağınız firmanın sertifikalı ve bitki pasaportlu üretim yapıp yapmadığını mutlaka araştırın.
6) Her fidanın bölgeye göre bahçe kurma sistemi farklıdır, sizler için en uygun olanı seçin

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http://ban.com.tr/

Ceviz Yetiştiriciliği Hakkında Genel Bilgiler

1 – Ceviz ağacı dinlenme döneminde -25 °C’ye kadar soğuğa dayanıklıdır. Ancak sonbahardaki erken donlara ve bilhassa ilkbahardaki geç donlara karşı hassastır.

2 – Sıcaklardan çok fazla etkilenmeyen ceviz ağacı        +38 °C’ye kadar zarar görmez. Aşırı sıcaklarda güneş yanıklığı riskine karşı tedbir alınmalıdır.

3 – Güneş yanıklığından korunmak için kaolin uygulaması yapılır. Genellikle ilk uygulama Haziran ayı içerisinde gün dönümü olan 21 Hazirandan bir hafta öncesine denk gelmektedir.

4 – Ceviz kapalı bahçesi kurulacak bir yerde mutlaka toprak analizi yapılmalıdır.

5 – Rüzgarın zarar verecek şekilde sert estiği yerlerdeki bahçe kurulumlarında  rüzgar perdesi rüzgar kıran oluşturulmalıdır. ( Rüzgar perdesi, rüzgar kıran olarak yetiştirilecek ibreli türlerden selvi, sedir gibi fidanlar dikilir.)

6 – İlkbahar geç donları ile sonbahar erken donlarının yaygın olarak görüldüğü yerlerde ceviz yetiştiriciliği yapılmaz. Ayrıca ceviz bahçesi tesis edilecek yerlerde don çukuru olmamalıdır.

7 – Kuzeye bakan yamaçlarda ceviz bahçesinin kurulması çiçeklenmenin gecikmesini sağlayarak don zararı en aza inecektir. Şayet meyvenin erken olgunlaşması ekonomi bakımından arzulanıyorsa bahçe güneye bakan yamaçlarda kurulmalıdır.

8 – Odun ve çiçek gözlerinin dinlenmeden çıkabilmesi için cevizin belli bir soğuklama süresine (+7.2 °C ve altında geçen saat toplamı) ihtiyacı vardır. Cevizler genellikle 400-1800 saat arası soğuklamaya ihtiyaç duyarlar. Bölgemiz buna uygundur.

9 – Ceviz ağaçlarının toprak seçiciliği olmamakla beraber, taban suyu seviyesi 2.5-3.0 metreden yukarı olmayan, fazla su tutmayan, gevşek, süzek, çakıllı-alüvyonlu topraklarda daha iyi gelişir.

10 – Ceviz bahçesi kurulum yerinde, toprağın ph değeri 6,5-7,5 arasında olmalıdır.

11 – Ceviz bahçesi kurulum yerinde toprağın %5 – 7 aktif kireç ‘li olması demir klorozuna neden olabilmektedir.

12 – Ceviz ağaçları, meyve ağaçlarının toprak tuzluluğuna karşı gösterdikleri dayanım sınıflandırmasında orta derecede dayanıklı sınıf gurubuna girmektedir. Toprak ve suyun tuzluluğu ceviz yetiştiriciliği açısından önemlidir.

13 – Alt toprak işlemesi; milli, kumlu ve çakıllı topraklarda kazayağı ile diğer topraklarda riperle yapılmalıdır.

14 – Yayla, dalgalı veya teraslı arazilerde toprak uygun olabilir. Burada dikkat edilecek husus, radyasyon soğumasından korunmak için kurulacak bahçenin yamacın tabanından yaklaşık olarak 15 m yukarıda olmasıdır. Bazı vadilerde, her 30 m. yükseliş, ilkbaharda gece sıcaklığında 3 – 6 C ‘lik bir artış sağlar.

15 –Çeşit seçimi meyvelerin özellikleri ve verimleri başta olmak üzere, döllenme biyolojileri, yapraklanma zamanları, hastalık ve zararlılara duyarlılıkları, vejetasyon süreleri, özellikle bölgenin ilkbahar geç donları ve sonbahar erken donları göz önünde bulundurularak yapılmalıdır.

16 – Bölgemiz iklimine uygun çeşitlerin tespit edilmesi gerekmektedir. Sert kış koşullarının yaşandığı karasal iklimin hakim olduğu ekolojilerde geç çiçeklenen çeşitler tercih edilmedir.

17 – Ceviz ağacı, rüzgarla tozlanma yaptığı için bahçe kurulumunda hakim rüzgar istikameti göz önünde bulundurulmalıdır. Tozlayıcı çeşit ana çeşidin % 5’ i kadar olmalıdır.

18 – İyi bir ceviz bahçesi sağlıklı fidanlardan kurulmalıdır. Kaliteli, ismine doğru, hastalık ve zararlılardan ari, duble, saçak köklü, destek kökleri zedelenmemiş, kökleri uygun ilaçlarla muamele edilmiş fidanlardan olmalıdır.

19 – Fidanlar yaprağını döktükten sonra sökülmüş olmalıdır.

20 – Ceviz bahçesi dikimden birkaç gün önce sökülmüş fidanlarla kurulmalıdır. Fidanların güneş,rüzgar ve soğuktan korunması , köklerinin de açıkta bırakılmamasına dikkat edilmelidir.

21 – Çukurlar kazılmadan önce dekara 3-4 ton yanmış ahır gübresi verilmelidir.

22- Dikim aralık mesafesinde mutlaka çeşitlerin gelişme kuvveti bilinmelidir; Sulama imkânları, arazi meyili vb. şartlar dikkate alınarak dikim aralık mesafesi tespit edilmelidir.

23 – Dikim yılından önce dikim yapılacak yerlerde 100*100 cm boyutlarında ve 150 cm derinliğinde çukurlar kepçeyle kazılmalıdır. Çukur kazılırken kepçeyle üst toprak sol tarafa alt toprak ise sağ tarafa yığılır, daha sonra üstten çıkan toprak alta ve alttan çıkan toprak da üste yığılarak çukur tamamen doldurulur. Çukurun tamamen doldurulmasındaki amaç, dikimde kolaylık olması içindir. Çukuru doldururken, toprağın bir yağışın arkasından çökeceği hesap edilmelidir.

24 – Fidan dikiminden önce çukurun dibine 2 kürek yanmış ahır gübresi ve 200 gr.  kompoze gübre ilave edilerek toprakla karıştırılmalıdır. ( Ahır gübresi fidan köklerine temas ettirilmemelidir.)

25 – Fidanın kazık kökü ve yaralı kökleri dikkatlice incelenmeli ve sağlam yerlerinden kesilmelidir.

26 – Dikim, toprak tavında iken yapılır. Çamurda, donda ve sert rüzgârlı havalarda dikim yapılm ( Bölgemizde ilkbahar dikimi uygundur.)

27–Dikimden sonra herek dikilip can suyu verilmelidir, can suyu en az 20-30 litre olmalı ve can suyu verildikten sonra toprağın çatlaması önlenmelidir.

28– Gübreleme ve budamaya önem verilmelidir.

29 – Geç yapraklanan ve yan dallarda meyve veren, verimli ceviz çeşitlerine geçilmelidir.

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http:www.ban.com.tr

Ceviz Bahçesi Kurarken Cevizin Dikim Mesafeleri Ne Olmalıdır?

Ceviz fidanlarına, dikilecek yere ve yetiştirilme amaçlarına  göre dikim mesafesi verilir. Cevizler; meyvesi, kerestesi veya peyzaj bitkisi olarak yetiştirilir. Ülkemizde genel üretim amacı meyvesi içindir. Ceviz yetiştiriciliğinde amaçlar göz önüne alınarak dikim aralık mesafeleri ayarlanmalıdır.

Meyve üretmek amacıyla yapılacak olan dikimlerde. Biz BİO FİDAN olarak ceviz ağaçları tam büyüme evresine kadar aralarının boş kalmaması için  8*4 metre sıra arası ve sıra üzeri dikim mesafesini öneriyoruz. Kuzey- güney doğrultusunda 8 metre sıra arası ve doğu-batı doğrultusunda ise 4 metre sıra üzeri mesafeleri öneriyoruz. Ağacınızın gelişim evresine göre 12-15 yılları arasında aralardaki ağaçlar sökülerek  sıra arası ve sıra üzeri mesafeler 8*8 m olacaktır. Bu mesafeler tam büyüme durumunda ağacın erişeceği dalların taç ve kök genişliği için ve dallarının aralarının ve köklerinin güneşlenebilmesi için yeterli bir alandır.

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

ban.com.tr

Ceviz Fidanları Ne zaman Dikilmelidir?

Ceviz yaprağını döken bir tür olduğundan toprak üstü organlarının kışı dinlenerek geçirmesi gerekmektedir.  Bunun nedeni bir sonraki baharda yeni oluşacak sürgünler ve çiçek gözleri için o çeşidin özelliklerine göre belirli süre soğuklanma ihtiyaçlarının bulunmasıdır.

Sonbaharda yapraklarını döken ceviz fidanı su kaybını azaltacak ve toprak üstü aksamı çeşitlere göre değişiklik göstermekle beraber 800- 1000 saatlik soğuklanma ihtiyacını karşılamak için faaliyetlerini oldukça azaltacaktır. Toprak altı aksamında ise soğuklanma ihtiyacı olmadığından  toprak suyunun don olmadığı her sıcaklıkta kökler faaliyetlerine  devam edecektir. Böylece sonbaharda yeni yerine dikilen ceviz fidanı köklerinin faaliyetine devam edip kök gelişimini devam ettirirken toprak üstü aksamı soğuklanma ihtiyacını karşılayacaktır.

Ceviz fidanları sonbaharda yapraklarını döktükten sonra takribi iklim koşullarına bağlı kalmakla beraber Kasım ayının 15’inden sonra araziden sökülmektedir. Fidanların doğal gelişimleri doğrultusunda yaprakları döküldükten sonra sökülen fidanlar fidan uyanmadan dikim yapılacak yerin iklim koşulları dikkate alınarak takribi Kasım ayı ortalarından Şubat ayı sonu Mart ayının ilk haftalarına kadar dikim yapılabilir.

Ziraat Mühendisi Beklem Çolpan

http://www.ban.com.tr/